Ինչ ասես այն կլինես:

ԵՐԵԽԱՆԵՐԻ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՀՈԳԵԿԱՆ ԽԱՆԳԱՐՈՒՄՆԵՐԸ

Հիմնական հոգեկան խանգարում□ ունեցող երեխան լուրջ հիվանդ է, հիվանդությունն ազդում է նրա կյանքի մի քանի ոլորտների վրա: Սրանք են նրա հուզական, հասարակական, մտավոր եւ խոսելու ունակությունների ոլորտները: Լուրջ հոգեկան խանգարումներով երեխաները կարող են նաեւ ֆիզիկական խնդիրներ ունենալ կամ մտավոր հետամնաց լինել:



Երբ մանկապատանեկան հոգեբույժը քննում է երեխային՝ նրա հիմնական հոգեկան խանգարումը պարզելու համար, կան որոշ հիմնական նշաններ, որոնք բժիշկը փնտրում է երեխայի մեջ.

• ծնողներին կամ այլ խմանակալներին նայելու կամ ժպտալու անընդունակություն

• շատ տարօրինակ վարք կամ արտաքին տեսք

• շարժի կամ դեմքի արտահայտության բացակայություն

• այլ մարդկանց հանդեպ հետաքրքրության կամ նրանց ներկայության գիտակցության բացակայություն

• խոսելու տարօրինակ ձեւ կամ սեփական խոսակցական լեզուն, ձեռքերով անվերջ ծափահարելը կամ գլխով այս ու այնտեղ հարվածելը

• շրջապատի փոփոխության հանդեպ խուճապային արձագանք



Հիմնական հոգեկան խանգարումների տարբեր ձեւեր կան: Երեխայի հիվանդությանը տրված հատուկ անունը կախված է վերոհիշյալ ախտանիշների համակցությունից եւ հիվանդության սրությունից:



Երեխաների հիմնական հոգեբանական խանգարումները սովորաբար երկարատեւ են եւ կարող են տեւել որջ կյանքը: Այնուամենայնիվ, եթե այդ երեխայի խանգարումը վաղ է հայտնաբերվում եւ բուժումը վաղ է սկսվում, նրանց առողջական վիճակը եւ առօրյա կյանք վարելու ունակությունը սովորաբար բարելավվում է:



Երբ ծնողները անհանգստացած են, թե իրենց երեխան կարող է ունենալ որեւէ լուրջ հոգեկան խանգարում, նրանք պետք է որքան հնարավոր է շուտ դիմեն համապատասխան մասնագետի՝ երեխայի բազմակողմանի հոգեբուժական գնահատումը կատարելու համար (տե՛ս Փաստեր ընտանիքի համար N 52 □Բազմակողմանի հոգեբուժական գնահատում□): Խնամող ծնողները, բժիշկները կամ ուսուցիչները, որոնք տեսնում են երեխային, կարող են համեմատել նրան իր տարիքի այլ երեխաների հետ: Նրանց ուշադիր դիտումը շատ կարեւոր է երեխայի սկզբնական ախտորոշման համար:



Բազմակողմանի գնահատումը պետք է կատարի եւ բուժման պլան կազմի մանկապատանեկան հոգեբույժը, որը համակարգում է իր կատարած ստուգումների արդյունքները՝ ծնողների, ուսուցիչների, բժիշկների, նեւրոլոգների գնահատականի եւ հոգեբանական զարգացման տեստերի արդյունքների հետ:



Բազմակողմանի գնահատման մեջ են մտնում ներքոհիշյալ միջոցների համակարգումը.

• հոգեթերապիա

• հատուկ կրթական ծրագրեր

• հատուկ հասարակական հմտություններ եւ վարքային ծրագրեր

• հոգեբուժական դեղորայք

• հատուկ դպրոցներ կամ հիվանդանոցներ

• ընտանիքի ակտիվ ներգրավվում



Քանի որ երեխաները արագ են փոխվում եւ մեծանում, նրանց հիմնական հոգեկան խանգարման ախտորոշումը բժշկության մեջ ամենաբարդ գործընթացներից մեկն է: Այսպիսով, խիստ կարեւոր է, որ երեխային օգնելու հարցում ներգրավված լինեն համապատասխան մասնագիտացում եւ փորձ ունեցող բժիշկներ, եւ որ ծնողները օգնություն հայցեն իրենց երեխայի համար՝ նրա մոտ խանգարում նկատելուց անմիջապես հետո: